
Perezida w’Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru mu Rwanda (FERWAFA), Shema Ngoga Fabrice, yafunguwe nyuma yo kugirana ubwumvikane n’Ubushinjacyaha ku byaha bibiri yari akurikiranyweho, akabyemera ndetse akishyura amafaranga yari akurikiranyweho.
Nyuma y’ifungurwa rye, ikibazo gikomeye cyibazwa ni ukumenya niba azakomeza kuyobora FERWAFA, cyangwa niba kuba yarahamwe n’ibyaha n’Urukiko bishobora gutuma atakomeza kuri uyu mwanya.
Shema Ngoga Fabrice yatawe muri yombi n’Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha (RIB) ku wa 11 Kanama 2026, akurikiranyweho ibyaha birimo gutanga sheki itazigamiye no kwihesha ikintu cy’undi hakoreshejwe uburiganya, byose bikaba byari bifitanye isano n’amasezerano yagiranye na ABZL General Trading LLC.
Ku wa 26 Kanama 2026, ni bwo Shema yatangiye kuburana ku ifungwa n’ifungurwa ry’agateganyo. Muri icyo gihe ntiyemeraga ibyaha yari akurikiranyweho.
indi nkuru wasoma:Shema Fabrice wa FERWAFA yagiranye n’Ubushinjacyaha ubwumvikane ku byaha akurikiranyweho
Ku wa 2 Nzeri 2026, Urukiko rw’Ibanze rwa Nyarugenge rwasomye umwanzuro ku ifungwa n’ifungurwa ry’agateganyo, rusanga hari impamvu zikomeye zatuma Shema akomeza gufungwa iminsi 30.
Urukiko rwagaragaje ko izo mpamvu zishobora gutuma atinya ingaruka z’icyaha akekwaho ndetse akaba yatoroka ubutabera, bityo rwemeza ko azaburana urubanza mu mizi afunzwe.
Shema yahise ajuririra iki cyemezo, ariko nyuma aza kugirana ubwumvikane n’Ubushinjacyaha, buzwi nka ‘Plea Bargaining’, aho uregwa yemera ibyaha akurikiranweho ndetse impande zombi zikumvikana ku buryo urubanza rukurikiranwa.
Ubwo bwumvikane bwaje nyuma y’uko Shema Ngoga Fabrice n’Ubushinjacyaha bagiranye ibiganiro ku rubanza rwe. Ku wa 15 Nzeri 2026, impande zombi zagiranye ubwumvikane ku byaha yari akurikiranyweho.
Muri ayo masezerano, Shema yemeye ibyaha bibiri byose yari akurikiranyweho ndetse anishyura sheki zitazigamiye z’Amadolari ya Amerika ibihumbi 600 yari akurikiranyweho.
Ibyaha Shema yemeye
Shema Fabrice Ngoga yemeye icyaha cyo gutanga sheki itazigamiwe, giteganywa n’ingingo ya 126 y’Itegeko Nº060/2021 ryo ku wa 14 Ukwakira 2021 ryerekeye inyandiko zishobora gucuruzwa.
Yemeye kandi icyaha cyo kwihesha ikintu cy’undi hakoreshejwe uburiganya, giteganywa n’ingingo ya 174 y’Itegeko Nº68/2018 ryo ku wa 30 Kanama 2018 riteganya ibyaha n’ibihano muri rusange.
Aya masezerano y’ubwumvikane yakozwe hashingiwe ku ngingo ya 26 y’Itegeko Nº027/2019 ryo ku wa 19 Nzeri 2019 ryerekeye imanza z’inshinjabyaha, ndetse n’amabwiriza y’Umushinjacyaha Mukuru Nº 6/2022 yo ku wa 19 Nyakanga 2022 yerekeye ikoreshwa ry’ubwumvikane ku kwemera icyaha, cyane cyane ingingo ya gatanu n’iya cyenda.
Amasezerano y’ubwumvikane yashyizweho umukono ku wa 21 Nzeri 2026 na Shema Fabrice Ngoga.
Kuri uyu wa 22 Nzeri 2026, ni bwo Shema Ngoga Fabrice yagiye imbere y’Urukiko hamwe n’Ubushinjacyaha kugira ngo ayo masezerano asuzumwe.
Nyuma y’uko Urukiko ruyemeye, Shema Ngoga Fabrice yarekuwe, ahita ataha nyuma y’igihe yari amaze afunzwe.
Shema yemeye gukatirwa amezi atandatu asubitswe
Mu masezerano yagiranye n’Ubushinjacyaha, Shema Ngoga Fabrice yemeye ko yakatirwa igifungo cy’amezi atandatu gisubitswe mu gihe cy’umwaka umwe.
Bivuze ko igihano cy’igifungo cyemeranyijweho gisubitswe muri icyo gihe, hashingiwe ku byemezo by’Urukiko n’amategeko abigenga.
Kuba Shema yarafunguwe ntibivuze ko ikibazo cye cyarangiriye aho, kuko hakomeje kwibazwa ku ngaruka icyemezo cy’Urukiko gishobora kugira ku mwanya afite wo kuyobora FERWAFA.
Ese Shema azakomeza kuyobora FERWAFA?
Nyuma yo gufungurwa kwa Shema Ngoga Fabrice, ikibazo gikomeje kuvugwa ni niba azakomeza kuyobora Ishyirahamwe ry’Umupira w’Amaguru mu Rwanda.
Iki kibazo gifite ishingiro cyane cyane hashingiwe ku ngingo ziri muri Sitati ya FERWAFA zirebana n’ubunyangamugayo bw’abayobozi n’abifuza kuyobora iri shyirahamwe.
Sitati ya FERWAFA iteganya ko umukandida ushaka kuyobora iri shyirahamwe cyangwa Perezida uriho agomba kuba yujuje ibisabwa bijyanye n’ubunyangamugayo.
Muri iyo Sitati, umuntu ashobora gufatwa nk’utujuje ibisabwa mu gihe yaba yarahamwe n’icyaha cyangwa agahabwa ibihano by’imyitwarire byemejwe n’urukiko rwa Leta.
Ibi ni byo bituma kuba Shema Ngoga Fabrice yemeye ibyaha, akaburanishwa ndetse akemererwa igihano cy’amezi atandatu gisubitswe mu gihe cy’umwaka umwe, bituma hibazwa niba akiri mu bagomba gukomeza kuyobora FERWAFA.
Nubwo yafunguwe nyuma yo kumvikana n’Ubushinjacyaha, ifungurwa rye ntabwo risobanuye ubwaryo ko ikibazo cy’ubuyobozi bwe muri FERWAFA cyahise gikemuka.
Ahubwo hakenewe kurebwa uko Sitati ya FERWAFA ishyirwa mu bikorwa, cyane cyane ingingo zirebana n’umuyobozi uba yarahamwe n’icyaha n’ingaruka ibyo bishobora kugira ku kuba yujuje ibisabwa byo gukomeza kuyobora.
Haracyategerejwe ikizakurikiraho
Shema Ngoga Fabrice ubu yamaze gusubira mu buzima busanzwe nyuma yo gufungurwa, ariko ikibazo cy’umwanya we muri FERWAFA kiracyariho.
Ikizakurikiraho ni ukureba niba inzego zibifitiye ububasha muri FERWAFA zizafata umwanzuro hashingiwe ku ngingo ziri muri Sitati y’iri shyirahamwe.
Icy’ingenzi kuri ubu ni uko Shema Ngoga Fabrice yemeye ibyaha bibiri yari akurikiranyweho, akishyura sheki zitazigamiye z’Amadolari ya Amerika ibihumbi 600, akemeranya n’Ubushinjacyaha ku gihano cy’amezi atandatu gisubitswe mu gihe cy’umwaka umwe, ndetse Urukiko rukemeza ayo masezerano, bikamuha uburenganzira bwo gutaha.
Icyakora, ikibazo cyo kumenya niba azakomeza kuyobora FERWAFA cyo kiracyategereje igisubizo gishingiye ku mategeko agenga iri shyirahamwe n’icyemezo cy’inzego zibifitiye ububasha.






